“Thuisblijven betekent geen eten voor het gezin"

Hoe bestrijd je corona in een land als Kenia, waar de infrastructuur voor de gezondheidszorg niet optimaal is en grote delen van de bevolking niet op de hoogte zijn van de risico’s van het virus? Een belangrijke rol is weggelegd voor de lokale zorgverleners.

Margaret woont samen met haar twee zonen in Kibera, een sloppenwijk in Nairobi. Twintig jaar geleden besloot ze met hulp van Amref Flying Doctors zich op te leiden tot lokale zorgverlener. Met goedkeuring van de gemeenschap biedt ze sindsdien geheel vrijwillig medische hulp en geeft ze voorlichting. Nu tijdens de coronacrisis draait ze overuren.

Corona in Kenia

Margaret haar werkterrein als lokale zorgverlener is op zijn zachtst gezegd uitdagend: in Kibera, een enorme, dichtbevolkte sloppenwijk in Nairobi. Daar legt ze, gewapend met mondkapje en handschoenen, huisbezoeken af om mensen te informeren over corona. “De situatie in Kenia wordt steeds slechter. Er wordt weinig getest dus de cijfers die naar buiten komen zijn alleen de officieel bevestigde gevallen”, aldus Margaret. Begin mei waren er 582 gevallen van corona geregistreerd in het land, maar het werkelijke aantal ligt waarschijnlijk veel hoger. En dat terwijl Kenia met haar 54 miljoen inwoners slechts 155 IC-bedden telt. Ter vergelijking, in Nederland op een bevolking van 17 miljoen mensen zijn er 2400 IC-bedden.

Sociale afstand is een luxe

De mensen in Kibera hebben het zwaar. Margaret: “Sociale afstand houden is een luxe, Kibera is zo druk en vol. De huizen staan erg dicht op elkaar en gezinnen wonen doorgaans met vijf tot zes mensen samen in een kleine ruimte.” De overheid raadt de bevolking aan om zo veel mogelijk thuis te blijven en om mondkapjes te dragen als ze naar buiten gaan. Maar voor de inwoners van deze sloppenwijk is dat vaak onmogelijk. Margaret vertelt dat veel mensen als dagloner werken en dus elke dag opnieuw een betaalde klus moeten zien te vinden. “Zij kunnen niet thuis blijven, ze moeten op zoek naar werk, anders is er niets te eten voor hun gezin. En tegelijkertijd merken veel mensen dat dat werk niet te vinden is. Want werkgevers zijn bang dat deze inwoners van Kibera corona hebben en sturen hen weer weg. Voor mondkapjes hebben deze mensen meestal geen geld. De situatie is schrijnend”, aldus Margaret. 

Nadruk op preventie

Dag in dag uit bezoekt Margaret op geheel vrijwillige basis tientallen gezinnen in Kibera. Ze geeft ze voorlichting over hoe gezond te blijven, biedt een luisterend oor en maakt onderwerpen als gezinsplanning, hiv en huiselijk geweld bespreekbaar. Ze begeleidt zwangerschappen, checkt of kinderen vaccinaties krijgen en verwijst door naar ziekenhuizen als het nodig is. Dat doet ze in deze tijd nog steeds, maar er is een belangrijke activiteit bij gekomen: Margaret bezoekt gezinnen om te vertellen over corona, over de risico’s die ze lopen en wat ze kunnen doen om het virus te vermijden. “Ik word via mijn mobiele telefoon door Amref getraind op corona. Hierdoor weet ik symptomen van het virus te herkennen en kan ik doorverwijzen als ik het vermoeden heb dat iemand besmet is. Daarnaast vertel ik de mensen hoe belangrijk het is om hun handen regelmatig met zeep en stromend water te wassen en dat ze 1,5 meter afstand moeten houden. Veel mensen in Kibera weten niet hoe ze zich tegen het virus kunnen beschermen. Sommigen denken zelfs dat het een grap is, ze nemen corona niet serieus.

Medische kennis delen

Naast het aanbieden van de mobiele training op corona ondersteunt Amref Margaret en haar collega’s ook tijdens hun werk. Zo zorgt de gezondheidsorganisatie voor beschermend materiaal, zoals handschoenen en mondkapjes. En via een speciale app op hun telefoon genaamd Leap kunnen ze hun medische kennis op peil houden en met elkaar en met de zorgverleners in het ziekenhuis overleggen. Mensen die verdere medische zorg nodig hebben, worden doorverwezen naar het Amref-ziekenhuis in Kibera.

Wanhopige mensen

Margaret heeft al veel schrijnende gevallen gezien. Sommige mensen staan letterlijk op straat, omdat ze geen werk meer hebben en de huur niet meer kunnen betalen. “Ik sprak met een alleenstaande moeder met twee kinderen die letterlijk geen cent meer had.” De vrouw kon nergens werk krijgen omdat ze uit Kibera komt. Deze wijk wordt door veel mensen als een broedplaats van het virus gezien. Margaret vervolgt: “Zij is niet de enige, ik weet dat er ook vrouwen zijn die zich prostitueren zodat ze eten voor hun kinderen kunnen kopen. Zij lopen nu dubbel gevaar: ze kunnen corona krijgen, maar ook hiv oplopen. Daarnaast zie ik ook helaas een toename van huiselijk geweld. Sommige gezinnen zijn wanhopig, vooral de mannen. De onzekerheid, het gebrek aan werk en geld uit zich dan in agressief gedrag richting hun vrouw en soms ook richting de kinderen.” Het is nu dus belangrijk dan ooit dat zorgverleners als Margaret deze gezinnen in het oog houden en ondersteuning geven als dat nodig is.

Maatschappij komt tot stilstand

Ondertussen grijpt het coronavirus om zich heen in Kenia. Net als in ons land, komt de hele maatschappij tot stilstand. Het zijn juist de meest kwetsbare groepen die hier het meeste onder lijden. Margaret: “Daarom is ons werk als lokale zorgverlener zo belangrijk. We móeten de mensen juiste informatie over het virus geven, alleen zo kunnen we het bestrijden.”

Amref Flying Doctors gaat in Kenia 63.000 lokale zorgverleners opleiden in de strijd tegen het coronavirus. Wij trainen hen om gevallen van corona te identificeren, te isoleren en door te verwijzen, en om informatie te geven over hygiënisch gedrag zoals handen wassen. Ook trainen we laboranten en voorzien we laboratoria van testmateriaal. Daarnaast spelen we in op de vraag naar zeep, schoon water en beschermend materiaal.

 

Privacy

Amref Flying Doctors gaat zorgvuldig met je persoonsgegevens om en verwerkt deze conform het privacy statement.
Je kan hier het privacystatement bekijken of downloaden.

delen
Ja, ik help mee met het opleiden van zorgverleners
Doneer nu